De Wmo en de Wlz zijn twee wetten die zorg en ondersteuning regelen. De Wmo is voor mensen die met hulp zelfstandig thuis kunnen wonen. Die regel je via de gemeente. De Wlz is voor mensen die blijvend de hele dag zorg of toezicht in de buurt nodig hebben. Die regel je via het CIZ en het zorgkantoor.

In dit artikel lees je wat het verschil is, welke wet bij jouw situatie past en hoe je begeleiding aanvraagt.

Wat is de Wmo?

De Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning) helpt je om zelfstandig te blijven wonen en mee te doen in de samenleving. De gemeente voert de Wmo uit.

Onder de Wmo valt bijvoorbeeld:

begeleiding thuis, zoals hulp bij je dagritme, administratie of contact met instanties
dagbesteding
hulp bij het huishouden
beschermd wonen en maatschappelijke opvang

Je hoeft geen diagnose te hebben. De gemeente kijkt naar wat je zelf kunt, wat je netwerk kan doen en welke hulp daarnaast nodig is.

Wat is de Wlz?

De Wlz (Wet langdurige zorg) is voor mensen die blijvend dag en nacht zorg in de buurt of permanent toezicht nodig hebben. Denk aan mensen met een ernstige verstandelijke beperking, ernstige psychische problemen of een ziekte waardoor ze niet meer zelfstandig kunnen leven.

Het CIZ (Centrum indicatiestelling zorg) beoordeelt of je recht hebt op Wlz-zorg. Krijg je een Wlz-indicatie, dan regelt het zorgkantoor in jouw regio de zorg. Zo'n indicatie is meestal blijvend.

Wlz-zorg kun je op verschillende manieren krijgen:

in een instelling, met verblijf
thuis met een volledig pakket (VPT) of een modulair pakket (MPT) van een zorgaanbieder
met een persoonsgebonden budget (PGB), waarmee je zelf zorgverleners inkoopt

Wat is het belangrijkste verschil?

Het verschil zit in hoeveel zorg je nodig hebt en hoe lang.

Wmo: je kunt met ondersteuning zelfstandig wonen. De hulp is gericht op meedoen en zelfredzaamheid. Je regelt het bij de gemeente.
Wlz: je hebt blijvend de hele dag zorg of toezicht in de buurt nodig. Je regelt het via het CIZ en het zorgkantoor.

Voor de meeste volwassenen die begeleiding thuis zoeken, is de Wmo de juiste route.

Hoe vraag je begeleiding aan via de Wmo?

Je meldt je bij de gemeente, meestal bij het Wmo-loket, het sociaal team of het gebiedsteam. Daarna volgt een gesprek over je situatie.

Melding: je laat de gemeente weten dat je hulp nodig hebt. Dat kan telefonisch, online of via een verwijzer.
Gesprek: een consulent bespreekt met jou wat er speelt en wat je nodig hebt. De gemeente moet dit onderzoek binnen zes weken afronden.
Aanvraag: na het gesprek dien je een aanvraag in. De gemeente neemt binnen twee weken een besluit.
Beschikking: je krijgt een brief met de hulp die je krijgt, hoeveel uur en hoe lang.

Je mag iemand meenemen naar het gesprek. De gemeente biedt ook gratis onafhankelijke cliëntondersteuning: iemand die met je meedenkt en je helpt je verhaal te doen.

Hoe vraag je Wlz-zorg aan?

Je vraagt een Wlz-indicatie aan bij het CIZ. Dat kan online op de website van het CIZ, eventueel met hulp van een zorgaanbieder of cliëntondersteuner. Het CIZ bekijkt je situatie en beslist of je in aanmerking komt. Daarna neem je contact op met het zorgkantoor om de zorg te regelen.

Betaal je een eigen bijdrage?

Ja, voor de meeste Wmo-hulp en voor Wlz-zorg betaal je een eigen bijdrage. Het CAK berekent en int die bijdrage. Bij de Wmo gaat het om een vast bedrag per maand. Bij de Wlz hangt het bedrag af van je inkomen en vermogen. Op de website van het CAK kun je het actuele bedrag voor jouw situatie uitrekenen.

Wat is een PGB?

Een persoonsgebonden budget (PGB) is geld waarmee je zelf je zorg of begeleiding inkoopt. Je kunt een PGB krijgen vanuit de Wmo (via de gemeente) en vanuit de Wlz (via het zorgkantoor). De Sociale Verzekeringsbank (SVB) betaalt de zorgverlener uit jouw budget. Jij kiest zelf wie je begeleidt.

En als je jonger bent dan 18?

Dan valt hulp meestal onder de Jeugdwet. Ook die regel je via de gemeente. Rond je achttiende verjaardag stap je over naar de Wmo of de Wlz. Begin daar op tijd mee, zodat je hulp niet ineens stopt.

Hoe past ZorgtVuldig hierin?

ZorgtVuldig biedt ambulante begeleiding aan volwassenen vanaf 18 jaar in Friesland e.o. Dat kan op twee manieren:

Met een PGB vanuit de Wmo of de Wlz. Je schakelt ons dan zelf in. We helpen je met het budgetplan en de zorgovereenkomst.
Via een zorgaanbieder waarvoor wij als onderaannemer werken, bijvoorbeeld bij Wlz-zorg thuis met een VPT of MPT.

Weet je nog niet welke route bij je past? Op onze pagina over vergoeding staat een keuzehulp. Je kunt ook bellen met 06 2622 8214, dan denken we met je mee. We helpen je ook het gesprek met de gemeente voor te bereiden.

Veelgestelde vragen

Kan ik begeleiding uit de Wmo en de Wlz tegelijk krijgen?

Meestal niet. Heb je een Wlz-indicatie, dan krijg je je zorg en begeleiding in principe uit de Wlz. Twijfel je, vraag het dan na bij de gemeente of het zorgkantoor.

Wat als de gemeente mijn aanvraag afwijst?

Dan kun je binnen zes weken bezwaar maken bij de gemeente. In de beschikking staat hoe dat werkt. Een onafhankelijke cliëntondersteuner kan je daarbij helpen.

Heb ik een diagnose nodig voor Wmo-begeleiding?

Nee. De gemeente kijkt naar wat je nodig hebt in het dagelijks leven, niet naar een diagnose. Een verslag van een behandelaar kan wel helpen om je situatie duidelijk te maken.

Wat is het verschil tussen de Wmo en de Wlz?